قرنطینه
تحریم کارفور؛ صفر تا صد حمایت از اسرائیل تا حضور نیابتی هایپراستار در بازار ایران
تحریم کارفور؛ صفر تا صد حمایت از اسرائیل تا حضور نیابتی هایپراستار در بازار ایران
هایپر استار شعبه ایرانمال تهران
هایپراستار را همه میشناسیم. فروشگاه زنجیرهای که از سال ۸۸ در ایران حضور دارد و به تخفیفهای خوب، تنوع برندها و کامل بودن محصولاتش شناخته شده است. هایپراستار در سالهای اخیر هم با اسنپ یک شراکت راهبردی تحت برند اسنپمارکت در حوزه فروش غیرحضوری راه انداخته تا سهم بازارش در ایران را افزایش دهد. همچنین برند مایلیمارکت زیرمجموعه هایپراستار، برای رقابت با فروشگاههای کوچکتر، مدتی است که در بازار ایران فعال است. شاید ادعای بزرگی باشد اگر کسی ادعا کند با خرید از هایپراستار دارید به اقتصاد اسرائیل کمک میکنید! آن هم در قلب بزرگترین دشمن اسرائیل، یعنی ایران. دشمنی که بارها تا درگیری نظامی با اسرائیل هم پیش رفته است. در این یادداشت این ادعای عجیب را با هم بررسی میکنیم. با ما همراه باشید.
«کارفور مفتخر است که امروز ۵۰ فروشگاه در اسرائیل افتتاح کرده و راهبرد رشد بین المللی خود را [در اسرائیل] دنبال میکند. اسرائیل اکنون پنجاه و دومین کشوری است که کارفور در سراسر جهان در آن فعالیت میکند، به ویژه به لطف شرکای فرانچایز (تابلوسپاری) ما. ما مطمئن هستیم که کارفور به مشتریان اسرائیلی که از اثرات بحران هزینه زندگی آسیب دیدهاند کمک خواهد کرد.»الکساندر بومپارد، رئیس هیئت مدیره و مدیرعامل گروه کارفور / ۱۹ اردیبهشت ۱۴۰۲ (منبع: وبسایت رسمی کارفور)
نقل قول بومپارد در سایت رسمی کارفور
ممکن است نام کارفور به گوشتان آشنا بیاید. غول زنجیرهای فرانسوی، که قدیمیترین خرده فروش زنجیرهای دنیا و هفتمین برند با ارزش، در صنعت خرده فروشی است. کارفور که امروزه بیش از 13.900 شعبه در سراسر دنیا دارد، (منبع: وبسایت گروه کارفور)، سالهاست که به حمایت از رژیم اسرائیل متهم بوده و پای ثابت فهرست برندهای حامی این رژیم است. اما مگر یک فروشگاه زنجیرهای چه کمکی میتواند به اقتصاد اسرائیل بکند؟
نقل قول ابتدای متن از الکساندر بومپارد رییس هیات مدیره کارفور است. او در این سخنان به حضور کارفور در اسرائیل با کمک شریکانش اشاره میکند. او همچنین میگوید که حضور کارفور در سرزمینهای اشغالی میتواند کمک حال اسرائیلیهایی باشد که از بحران هزینه زندگی آسیب دیدهاند.
بر اساس اطلاعات منتشر شده توسط سازمان همکاری و توسعه اقتصادی (OECD)، اسرائیل بالاترین هزینه زندگی را در میان ۳۸ کشور این سازمان در سال ۲۰۲۲ داشته و از سوئیس هم پیشی گرفته است! این قضیه به بحران هزینه زندگی در اسرائیل مشهور است.منبع: شبکه اسرائیلی i24
اقتصاد اسرائیل به دلیل وابستگی به واردات در بخشهایی مثل صنایع غذایی و کشاورزی بسیار غیر رقابتی و انحصاری است. همین انحصار، شاخص هزینه زندگی را در سالهای اخیر مدام بالا برده است. این موضوع که در اسرائیل از آن به بحران هزینه زندگی یاد میشود بسیاری از شهروندان دو پاسپورته را برای انتخاب اسرائیل به عنوان محل زندگی دچار تردید کرده است. قیمت مواد غذایی در اسرائیل طی دو دهه گذشته ۵۰ درصد افزایش یافته است و ۲۵ تا ۸۰ درصد بالاتر از میانگین کشورهای OECD است و محصولات لبنی، نوشابهها و محصولات مبتنی بر غلات بسیار گران هستند. در بخش خردهفروشی مواد غذایی، سه سوپرمارکت زنجیرهای محلی بیش از نیمی از بازار اسرائیل را به خود اختصاص دادهاند. این انحصار رقابت را محدود میکند و باعث صعود قیمتها میشود. (منبع)
تصور کنید در اسرائیل زندگی میکنید و هر روز با مسائل و ناامنیهای مختلفی روبرو میشوید درحالیکه دارید هزینه زندگی در سوئیس را پرداخت میکنید!
اینجاست که کارفور وارد میدان میشود. کارفور با زنجیره تامین گسترده و بین المللیاش میتواند هزینه تامین کالا را پایین بیاورد و به کمک شهروندان اسرائیلی بیاید. چیزی که مدیرعامل کارفور به آن اشاره کرده بود. این موضوع چنان از لحاظ تبلیغاتی برای صهیونیستها حیاتی است که بعضاً مقاماتی در سطح نخست وزیر یا وزیر اقتصاد هنگام افتتاح شعب کارفور حضور پیدا میکنند! کارفور در تبلیغات خود ادعا میکند سبد خرید مشابهی با رقیبان محلی را میتواند تا 60 درصد ارزانتر به دست مصرف کننده برساند. (تایمزِ اسرائیل)
نخست وزیر و وزیر اقتصاد و صنعت اسرائیل، در شعبه بِت شِمِش کارفور اسرائیل به هنگام آغاز به کار رسمی این شعبه/۱۸ اردیبهشت ۱۴۰۲
در تصاویر بالا نتانیاهو در حال اشاره به مبلغ فاکتور سبد خریدی است که کارفور ادعا دارد ۶۰ درصد ارزانتر تمام شدهاست. لوگوی کارفور بالای لیست سمت راست و عدد ۵۹.۳% تخفیف، بالای بنر خودنمایی میکند. ( منبع: وبسایت رسمی دولت اسرائیل)
«ما متقاعد شدهایم که کارفور اسرائیل، یک راهحلی واقعی برای مصرفکنندگان اسرائیلی ارائه خواهد کرد و قدرت خرید آنها را به میزان قابل توجهی بهبود خواهد بخشید.»پاتریک لاسفارگس/رئیس بخش بینالمللی کارفور (منبع: تایمزِ اسرائیل)
حضور برند معتبر، جهانی و نام آشنایی همچون کارفور را میتوان نماد تلاش دولتمردان رژیم اسرائیل در جهت مقابله با بحران هزینه زندگی دانست؛ شاید شبیه پیمان ابراهیم که نماد شکستن انزوای سیاسی اسرائیل است.
اما این تنها اتهام کارفور نیست. کارفور برای حضور بین المللیاش مدلهای همکاری متنوعی دارد. یکی از این مدلها استفاده از شرکای محلی و به اصطلاح تابلوسپاری به آنهاست. موضوعی که پرونده دوم کارفور را با خود به همراه دارد.
در مدل مشارکتی کارفور معمولا با یک رقیب محلی، سرمایهگذاری 50-50 صورت میپذیرد و تمام شعب آن رقیب، به تابلوهای کارفور و زنجیره تامین کالاییاش متصل میشوند. اما شریک کارفور در اسرائیل کیست؟
در 8 مارس 2022، گروه کارفور از یک قرارداد تابلوسِپاری جدید در اسرائیل با شرکت الِکترا/Electra Consumer Product و شرکت تابعه آن یِنوت بیتان/Yenot Bitan، رونمایی کرد.
این دو شرکت هر دو از مشارکت کنندگان جدّی در شهرکسازیهای غیرقانونی و شریک اشغالگری شهرکنشینان اسرائیلی هستند. نام آنها در فهرست سازمان ملل به عنوان شرکای تجاری شهرکسازیهای غیرقانونی قید شده است. (منبع: کمیسریای عالی حقوق بشر سازمان ملل)
نام یکی از زیر مجموعههای اِلکترا در لیست سازمان ملل از مشارکت کنندگان در شهرکسازی غیرقانونی
الکترا یک هلدینگ بزرگ اسرائیلی است که مشارکت جدی در پروژههای شهرکسازی و دولتی اسرائیل و همچنین تأمین نیازهای شهرکنشینان دارد. تصمیم بر مشارکت با الکترا، کارفور را متهم به همکاری در اقدامات اشغالگرایانه شهرکنشینان کرده است.
علت قرارگرفتن نام کارفور در همه فهرستهای تحریم کالای صهیونیستی از جمله BDS، همین مشارکتش با الکترا است. (BDS)
خب، فرض میکنیم تا الان متوجه شدیم که کارفور چه نقشی در بقای اسرائیل ایفا میکند. حالا این ماجراها چه ارتباطی به هایپراستار و ما ایرانیها دارد؟ آیا ما هم مشتری کارفور هستیم؟
همانطور که پیش از این اشاره شد یکی از مدلهای توسعه کارفور مشارکت و سرمایه گذاری مشترک با شرکای محلی است. توسعه کارفور در منطقه ما هم از همین الگو پیروی میکند. هلدینگ اماراتی ماجِدالفُطَیم (MAF)، شریک راهبردی کارفور در خاورمیانه است که بسیاری از شعب این منطقه از شمال آفریقا تا غرب آسیا از طریق مشارکت با همین هلدینگ افتتاح شده است.
هلدینگ ماجدالفطیم در زمینه مراکز فروشگاهی، هایپرمارکتها و هتلها فعالیت دارد. این شرکت از ابتدای تأسیس خود یک شراکت کلیدی با کارفور ایجاد کرد. ماجد با پرداخت 2.5 میلیون درهم (530 میلیون دلار) در سال 2013 صاحب 25 درصد سهام این غول فرانسوی شد.منبع: رویترز و روزنامه اماراتی نَشنال نیوز
سال 1388 ماجد و کارفور اولین شعبه کارفور در ایران را در تهران و به نام هایپراستار افتتاح کردند. این شعبه با مشارکت 49-51 یک طرف ناشناس ایرانی در شرق تهران رسماً آغاز به کار کرد. از این 49 درصد طرف غیر ایرانی، 25 درصد متعلق به ماجد و 24 درصد متعلق به کارفور است. (دیلی نیوزِ مصر)
مدیرعامل بخشِ مراکز خرید ماجد در ماه مِی سال 2007 در مصاحبهای با رسانه Arabian Business توضیحات جالبی درباره حضورشان در ایران میدهد:
«گروه هایپرمارکت فرانسوی کارفور متعهد شده است که اولین هایپرمارکت خود را در ایران راه اندازی کند و بخش خرده فروشی گروه ماجدالفطیم (MAF) - که فروشگاه های کارفور را در خاورمیانه اداره میکند - نیز به این پروژه متعهد شده است.منبع: Arabian Business
اما چرا کارفور از برند هایپراستار به جای برند اصلی خودش در ایران استفاده کرده است؟ این برند قبلاً هم در شعبه پاکستان کارفور استفاده میشد تا اینکه در سال 2019 هایپراستار پاکستان به کارفور پاکستان تغییر نام داد. (خبرگزاری پاکستانی اکسپرس تریبون)
علت این نامگذاری دقیقاً مشخص نیست اما مسئولین کارفور اشاراتی درباره دلیل این تغییر نام در مصاحبههای خود داشتهاند. آنها گفتهاند که علت این تغییر نام ترس از حساسیتهای کشورهای مسلمان روی کسب و کارهای غربی است. (دیلی نیوزِ مصر)
کارفور به واسطه حضور نیابتی هایپراستار در بازار ایران فعال است و خدماتی همچون خرده فروشی را عرضه میکند. خدماتی که در ظاهر چندان پیچیده و فناورانه نیست و همین الآن هم رقبای بزرگ و شناخته شده داخلی مشابه آن را ارائه میدهند.